Aerinaze 2,5 mg + 120 mg tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu – informacja dla pacjenta
Należy uważnie zapoznać się z treścią ulotki przed zastosowaniem leku, ponieważ zawiera ona informacje ważne dla pacjenta.
- Należy zachować tę ulotkę, aby w razie potrzeby móc ją ponownie przeczytać.
- W razie jakichkolwiek wątpliwości należy zwrócić się do lekarza, farmaceuty lub pielęgniarki.
- Lek ten przepisano ściśle określonej osobie. Nie należy go przekazywać innym. Lek może zaszkodzić innej osobie, nawet jeśli objawy jej choroby są takie same.
- Jeśli u pacjenta wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione w tej ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce. Patrz punkt 4.
1. Co to jest lek Aerinaze i w jakim celu się go stosuje
Co to jest lek Aerinaze
Aerinaze w postaci tabletek jest lekiem złożonym, zawierającym dwie substancje czynne: desloratadynę, która jest lekiem przeciwhistaminowym i pseudoefedryny siarczan, który jest lekiem obkurczającym błonę śluzową.
Jak działa lek Aerinaze
Leki przeciwhistaminowe pomagają zmniejszyć objawy alergiczne poprzez zahamowanie działania substancji zwanej histaminą, która wytwarzana jest w organizmie. Lek obkurczający błonę śluzową pomaga zmniejszyć przekrwienie błony śluzowej nosa (zatkanie nosa).
Kiedy należy stosować lek Aerinaze
Lek Aerinaze w tabletkach u dorosłych i młodzieży w wieku od 12 lat łagodzi objawy związane z sezonowym alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa (katar sienny), takie jak: kichanie, wyciek z nosa lub swędzenie nosa i oczu, którym towarzyszy przekrwienie błony śluzowej nosa.
2. Informacje ważne przed zastosowaniem leku Aerinaze
Kiedy nie stosować leku Aerinaze:
- jeśli pacjent ma uczulenie na desloratadynę, pseudoefedryny siarczan, leki działające adrenergicznie lub którykolwiek z pozostałych składników tego leku (wymienionych w punkcie 6) lub na loratadynę,
- jeśli pacjent ma bardzo wysokie ciśnienie krwi (ciężkie nadciśnienie tętnicze) lub nadciśnienie tętnicze którego nie można kontrolować za pomocą leków, chorobę serca lub naczyń krwionośnych lub miał udar mózgu w przeszłości,
- jeśli pacjent ma jaskrę, trudności w oddawaniu moczu, zastój moczu lub nadczynność tarczycy,
- jeśli pacjent przyjmuje inhibitory monoaminooksydazy (MAO) (rodzaj leków przeciwdepresyjnych) lub przyjmował takie leki w ciągu ostatnich 14 dni,
- jeśli pacjent ma ciężką ostrą (nagłą) lub przewlekłą (długoterminową) chorobę nerek lub niewydolność nerek.
Ostrzeżenia i środki ostrożności
Pewne czynniki mogą wyjątkowo zwiększyć wrażliwość pacjenta na obkurczające błonę śluzową działanie pseudoefedryny siarczanu zawartego w tym leku. Przed rozpoczęciem przyjmowania leku Aerinaze należy omówić to z lekarzem, farmaceutą lub pielęgniarką:
- jeśli pacjent ma 60 lat lub więcej. Osoby w podeszłym wieku mogą być bardziej wrażliwe na działanie tego leku,
- jeśli pacjent ma cukrzycę,
- jeśli pacjent ma wrzód trawienny prowadzący do zwężenia żołądka, jelita cienkiego lub przełyku (bliznowaciejący wrzód trawienny),
- jeśli pacjent ma niedrożność jelit (niedrożność odźwiernika lub dwunastnicy),
- jeśli pacjent ma zwężenie szyi pęcherza moczowego,
- jeśli pacjent wcześniej miał trudności w oddychaniu spowodowane napięciem mięśni oskrzeli (skurcz oskrzeli),
- jeśli pacjent ma problemy z wątrobą, nerkami lub pęcherzem moczowym.
Dodatkowo, jeśli u pacjenta występują lub zostały stwierdzone poniżej wymienione dolegliwości należy skontaktować się z lekarzem, farmaceutą lub pielęgniarką, którzy mogą zalecić przerwanie stosowania leku Aerinaze:
- wysokie ciśnienie tętnicze,
- szybkie bicie serca lub kołatanie serca,
- nieprawidłowy rytm serca,
- nudności i ból głowy lub nasilający się ból głowy podczas stosowania leku Aerinaze,
- drgawki w wywiadzie medycznym lub rodzinnym,
- ciężkie reakcje skórne, w tym objawy podmiotowe i przedmiotowe, takie jak zaczerwienienie skóry, wiele drobnych krost z gorączką lub bez gorączki.
Jeśli planowany jest zabieg chirurgiczny, lekarz może zalecić przerwanie stosowania leku Aerinaze na 24 godziny przed zabiegiem.
Jedna z substancji czynnych leku Aerinaze, pseudoefedryny siarczan, ma właściwości uzależniające, a duże dawki pseudoefedryny siarczanu mogą być toksyczne. W wyniku długotrwałego stosowania może być konieczne podawanie leku Aerinaze w dawce większej niż zalecana, żeby uzyskać pożądane działanie terapeutyczne. Takie postępowanie może prowadzić do zwiększenia ryzyka przedawkowania leku. W przypadku nagłego przerwania leczenia u pacjenta może wystąpić depresja.
Po zastosowaniu leków zawierających pseudoefedrynę zgłaszano przypadki zespołu tylnej odwracalnej encefalopatii (PRES) oraz z espołu odwracalnego zwężenia naczyń mózgowych (RCVS). PRES i RCVS to rzadkie schorzenia, które mogą wiązać się ze zmniejszonym dopływem krwi do mózgu. W przypadku wystąpienia objawów, które mogą być objawami PRES lub RCVS, należy natychmiast przerwać stosowanie leku Aerinaze i natychmiast zwrócić się o pomoc lekarską (objawy, patrz punkt 4 „Możliwe działania niepożądane”).
Testy laboratoryjne
Należy przerwać stosowanie leku Aerinaze na co najmniej 48 godzin przed planowanymi testami skórnymi, ponieważ leki przeciwhistaminowe mogą wpływać na ich wyniki.
Stosowanie leku Aerinaze u sportowców może powodować dodatnie wyniki testów antydopingowych.
Stosowanie u dzieci i młodzieży
Nie należy stosować tego leku u dzieci w wieku poniżej 12 lat.
Aerinaze a inne leki
Należy powiedzieć lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce o wszystkich lekach przyjmowanych przez pacjenta obecnie lub ostatnio, a także o lekach, które pacjent planuje przyjmować. Jest to szczególnie ważne, jeśli pacjent przyjmuje:
- glikozydy naparstnicy, leki stosowane w leczeniu niektórych chorób serca,
- leki wpływające na ciśnienie tętnicze krwi (np. α-metylodopę, mekamylaminę, rezerpinę, alkaloidy ciemiężycy lub guanetydynę),
- leki obkurczające błonę śluzową nosa podawane doustnie lub donosowo (takie jak fenylopropanolamina, fenylefryna, efedryna, oksymetazolina, nafazolina),
- tabletki odchudzające (leki zmniejszające apetyt),
- pochodne amfetaminy,
- leki stosowane w migrenie, np. alkaloidy sporyszu (takie jak dihydroergotamina, ergotamina lub metyloergometryna),
- leki stosowane w chorobie Parkinsona lub w niepłodności np. bromokryptynę, kabergolinę, lizuryd i pergolid,
- leki zobojętniające sok żołądkowy stosowane w niestrawności lub w problemach żołądkowych,
- lek stosowany w biegunce zwany glinką kaolinową,
- trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (takie jak nortryptylina), leki przeciwhistaminowe (takie jak cetyryzyna, feksofenadyna).
Stosowanie leku Aerinaze z alkoholem
Należy zapytać lekarza, farmaceutę lub pielęgniarkę, czy podczas stosowania leku Aerinaze można spożywać alkohol. Nie zaleca się spożywania alkoholu podczas stosowania leku Aerinaze.
Ciąża, karmienie piersią i wpływ na płodność
Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza, że może być w ciąży lub gdy planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza, farmaceuty lub pielęgniarki przed zastosowaniem tego leku.
Nie zaleca się stosowania leku Aerinaze w czasie ciąży.
U kobiet karmiących piersią, przyjmujących pseudoefedryny siarczan, składnik leku Aerinaze, obserwowano zmniejszenie wydzielania mleka. Zarówno desloratadyna jak i pseudoefedryny siarczan przenikają do mleka ludzkiego. Jeśli kobieta karmi piersią, nie zaleca się przyjmowania leku Aerinaze.
Płodność
Brak danych dotyczących wpływu na płodność u mężczyzn/kobiet.
Prowadzenie pojazdów i obsługiwanie maszyn
Nie przypuszcza się, by ten lek stosowany w zalecanej dawce wpływał na zdolność prowadzenia pojazdów lub obsługiwania maszyn. Chociaż u większości osób nie występuje senność, nie zaleca się wykonywania czynności wymagających pełnej sprawności psychofizycznej, takich jak prowadzenie pojazdów lub obsługiwanie maszyn do czasu poznania reakcji na lek.
3. Jak stosować lek Aerinaze
Ten lek należy zawsze stosować zgodnie z zaleceniami lekarza, farmaceuty lub pielęgniarki. W razie wątpliwości należy zwrócić się do lekarza, farmaceuty lub pielęgniarki.
Dorośli i młodzież w wieku 12 lat i starsi
Zalecana dawka to jedna tabletka dwa razy na dobę. Tabletkę należy przyjąć popijając szklanką wody, niezależnie od posiłku.
Ten lek jest do stosowania doustnego.
Tabletkę połykać w całości; nie kruszyć, nie łamać ani nie żuć tabletki przed połknięciem.
Nie należy przyjmować więcej tabletek niż to jest zalecane w ulotce. Nie należy przyjmować leku częściej niż zalecił lekarz.
Nie należy przyjmować tego leku dłużej niż przez 10 dni, chyba, że tak zalecił lekarz.
Zastosowanie większej niż zalecana dawki leku Aerinaze
W przypadku przyjęcia większej niż zalecana dawki leku Aerinaze, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem, farmaceutą lub pielęgniarką.
Pominięcie zastosowania leku Aerinaze
W razie nie przyjęcia leku w odpowiednim czasie należy go przyjąć tak szybko, jak to możliwe, a następnie powrócić do regularnego schematu dawkowania. Nie należy stosować dawki podwójnej w celu uzupełnienia pominiętej dawki.
Przerwanie stosowania leku Aerinaze
W razie jakichkolwiek dalszych wątpliwości związanych ze stosowaniem tego leku, należy zwrócić się do lekarza, farmaceuty lub pielęgniarki.
4. Możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, lek ten może powodować działania niepożądane, chociaż nie u każdego one wystąpią.
W badaniach obserwowano następujące działania niepożądane:
Należy natychmiast przerwać stosowanie leku Aerinaze i natychmiast zwrócić się o pomoc lekarską, jeżeli wystąpią objawy wskazujące na zespół tylnej odwracalnej encefalopatii (PRES) oraz z espół odwracalnego zwężenia naczyń mózgowych (RCVS). Należą do nich:
- silny ból głowy o nagłym początku,
- nudności,
- wymioty,
- splątanie,
- drgawki,
- zmiany widzenia.
| Działania występujące często (mogą wystąpić u nie więcej niż 1 osoby na 10) | ||
| aktywnością ruchową | ||
- szybkie bicie serca
- zmniejszenie apetytu
- zmęczenie
- ból głowy
- problemy ze snem
- nerwowość
- senność
- niepokój z nadmierną
- zaparcie
- suchość w jamie ustnej
- zawroty głowy
- ból gardła
| Działania występujące niezbyt często (mogą wystąpić u nie więcej niż 1 osoby na 100) | ||
| nieregularnego bicia sercanosanosa | oddawania moczu | |
- uczucie kołatania serca lub
- nadmierna aktywność ruchowa
- zaczerwienienie twarzy
- uderzenie gorąca
- dezorientacja
- nieostre widzenie
- suchość oczu
- krwawienie z nosa
- podrażnienie błony śluzowej
- zapalenie błony śluzowej
- katar
- zapalenie zatok
- suchość w gardle
- ból żołądka
- grypa żołądkowa
- nudności (mdłości)
- nieprawidłowy stolec
- bolesne lub utrudnione oddawanie moczu
- obecność cukru w moczu
- zwiększone stężenie cukru we krwi
- pragnienie
- problemy z oddawaniem moczu
- zmiana częstości
- świąd
- dreszcze
- zmniejszenie odczuwania zapachu
- nieprawidłowe wyniki testów czynności wątroby
- pobudzenie
- lęk
- drażliwość
Działania występujące bardzo rzadko (poniższe objawy niepożądane zgłaszane w okresie po dopuszczeniu do obrotu desloratadyny mogą wystąpić u nie więcej niż 1 osoby na 10 000)
| i obrzęk) |
- ciężkie reakcje alergiczne (trudności w oddychaniu, świszczący oddech, swędzenie, pokrzywka
- wysypka
- wymioty
- biegunka
- omamy
- bóle mięśni
- drgawki
- zapalenie wątroby
- nieprawidłowe wyniki testów czynności wątroby
Częstość nieznana: (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych)
| naczyń mózgowych (RCVS) | ||
- cieżkie schorzenia wpływające na naczynia krwionośne w mózgu, znane jako zespół tylnej odwracalnej encefalopatii (PRES) oraz z espół odwracalnego zwężenia
- nietypowe zachowanie
- zachowanie agresywne
- zmiany w sposobie bicia serca
- zwiększenie masy ciała, zwiększony apetyt
- obniżony nastrój
W przypadku produktów zawierających pseudoefedrynę zgłaszano występowanie przypadków ciężkich reakcji skórnych, w tym objawów podmiotowych i przedmiotowych, takich jak gorączka, zaczerwienienie skóry lub wiele drobnych krost.
Zgłaszanie działań niepożądanych
Jeśli wystąpią jakiekolwiek objawy niepożądane, w tym wszelkie objawy niepożądane niewymienione w ulotce, należy powiedzieć o tym lekarzowi, farmaceucie lub pielęgniarce. Działania niepożądane można zgłaszać bezpośrednio do „krajowego systemu zgłaszania” wymienionego w załączniku V.
Dzięki zgłaszaniu działań niepożądanych można będzie zgromadzić więcej informacji na temat bezpieczeństwa stosowania tego leku.
5. Jak przechowywać lek Aerinaze
Lek należy przechowywać w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci.
Nie stosować tego leku po upływie terminu ważności zamieszczonego na pudełku tekturowym i blistrze po: EXP.
Termin ważności oznacza ostatni dzień podanego miesiąca.
Nie przechowywać w temperaturze powyżej 30°C. Blistry przechowywać w oryginalnym opakowaniu w celu ochrony przed światłem.
Leków nie należy wyrzucać do kanalizacji ani domowych pojemników na odpadki. Należy zapytać farmaceutę, jak usunąć leki, których się już nie używa. Takie postępowanie pomoże chronić środowisko.
6. Zawartość opakowania i inne informacje
Co zawiera lek Aerinaze
- Substancjami czynnymi leku są desloratadyna i pseudoefedryny siarczan.
- Każda tabletka zawiera 2,5 mg desloratadyny i 120 mg pseudoefedryny siarczanu.
- Pozostałe składniki to:
- Składniki w warstwie niebieskiej o natychmiastowym uwalnianiu: skrobia kukurydziana, celuloza mikrokrystaliczna, disodu edetynian, kwas cytrynowy, kwas stearynowy i barwnik (Indygokarminy E132, lak aluminiowy).
- Składniki w warstwie białej o przedłużonym uwalnianiu: hypromeloza 2208, celuloza mikrokrystaliczna, powidon K30, krzemionka koloidalna i magnezu stearynian.
Jak wygląda lek Aerinaze i co zawiera opakowanie
Aerinaze to niebiesko-białe, owalne, dwuwarstwowe tabletki o zmodyfikowanym uwalnianiu z oznaczeniem „D12″ wytłoczonym na niebieskiej warstwie.
Tabletki Aerinaze są pakowane w blistry zawierające po 2, 4, 7, 10, 14 lub 20 tabletek. Blistry składają się z warstwy laminowanej oraz folii pokrywającej.
Nie wszystkie wielkości opakowań muszą znajdować się w obrocie.
Podmiot odpowiedzialny i wytwórca
Podmiot odpowiedzialny:
N.V. Organon
Kloosterstraat 6
5349. AB Oss
Holandia
Wytwórca:
Organon Heist bv Industriepark 30
2220. Heist-op-den-Berg Belgia.
W celu uzyskania bardziej szczegółowych informacji należy zwrócić się do miejscowego przedstawiciela podmiotu odpowiedzialnego:
| België/Belgique/BelgienOrganon BelgiumTél/Tel: 0080066550123 (+32 2 2418100)dpoc.benelux@organon.com | LietuvaOrganon Pharma B.V. Lithuania atstovybė Tel.: + 370 52041693dpoc.lithuania@organon.com |
| БългарияОрганон (И.А.) Б.В. – клон България Тел.: +359 2 806 3030dpoc.bulgaria@organon.com | Luxembourg/LuxemburgOrganon BelgiumTél/Tel: 0080066550123 (+32 2 2418100)dpoc.benelux@organon.com |
| Česká republikaOrganon Czech Republic s.r.o. Tel: +420 233 010 300dpoc.czech@organon.com | MagyarországOrganon Hungary Kft.Tel.: +36 1 766 1963dpoc.hungary@organon.com |
| DanmarkOrganon Denmark ApSTlf: +45 4484 6800info.denmark@organon.com | MaltaOrganon Pharma B.V., Cyprus branch Tel: +356 2277 8116dpoc.cyprus@organon.com |
| DeutschlandOrganon Healthcare GmbHTel.: 0800 3384 726 (+49 (0) 89 2040022 10)dpoc.germany@organon.com | NederlandN.V. OrganonTel: 00800 66550123 (+32 2 2418100)dpoc.benelux@organon.com |
| EestiOrganon Pharma B.V. Estonian RO Tel: +372 66 61 300dpoc.estonia@organon.com | NorgeOrganon Norway AS Tlf: +47 24 14 56 60info.norway@organon.com |
| ΕλλάδαBIANEΞ Α.Ε.Τηλ: +30 210 80091 11Mailbox@vianex.gr | ÖsterreichOrganon Austria GmbH Tel: +43 (0) 1 263 28 65dpoc.austria@organon.com |
| EspañaOrganon Salud, S.L.Tel: +34 91 591 12 79organon_info@organon.com | PolskaOrganon Polska Sp. z o.o. Tel.: +48 22 105 50 01organonpolska@organon.com |
| FranceOrganon FranceTél: + 33 (0) 1 57 77 32 00 | PortugalOrganon Portugal, Sociedade Unipessoal Lda.Tel: +351 218705500geral_pt@organon.com |
| HrvatskaOrganon Pharma d.o.o. Tel: +385 1 638 4530dpoc.croatia@organon.com | RomâniaOrganon Biosciences S.R.L. Tel: +40 21 527 29 90dpoc.romania@organon.com |
| IrelandOrganon Pharma (Ireland) Limited Tel: +353 15828260medinfo.ROI@organon.com | SlovenijaOrganon Pharma B.V., Oss, podružnica LjubljanaTel: +386 1 300 10 80dpoc.slovenia@organon.com |
| ÍslandVistor hf.Sími: +354 535 70 00 | Slovenská republika Organon Slovakia s. r. o. Tel: +421 2 44 88 98 88dpoc.slovakia@organon.com |
| ItaliaOrganon Italia S.r.l.Tel: +39 06 90259059dpoc.italy@organon.com | Suomi/FinlandOrganon Finland OyPuh/Tel: +358 (0) 29 170 3520dpoc.finland@organon.com |
| ΚύπροςOrganon Pharma B.V., Cyprus branch Τηλ: +357 22866730dpoc.cyprus@organon.com | SverigeOrganon Sweden AB Tel: +46 8 502 597 00dpoc.sweden@organon.com |
| LatvijaĀrvalsts komersanta “Organon Pharma B.V.” pārstāvniecībaTel: +371 66968876dpoc.latvia@organon.com | United Kingdom (Northern Ireland)Organon Pharma (UK) LimitedTel: +44 (0) 208 159 3593medicalinformationuk@organon.com |
Data ostatniej aktualizacji ulotki:
Szczegółowe informacje o tym leku znajdują się na stronie internetowej Europejskiej Agencji Leków https://www.ema.europa.eu.
Aneks IV Wnioski naukowe
Wnioski naukowe
Pseudoefedryna działa agonistycznie na receptor α-adrenergiczny. Jej mechanizm zmniejszający przekrwienie błony śluzowej nosa bazuje na wywoływaniu skurczu poszerzonych tętniczek błony śluzowej nosa i ograniczaniu przepływu krwi, co zmniejsza wyciek z nosa i przekrwienie śluzówki. Po doustnym podaniu pojedynczej dawki pseudoefedryny działanie zmniejszające przekrwienie błony śluzowej nosa pojawia się w ciągu 30 minut i utrzymuje przez 4-6 godzin.
Produkty lecznicze zawierające pseudoefedrynę są stosowane w ograniczaniu objawów nieżytu nosa i zatok w przebiegu przeziębienia, grypy, zapalenia zatok, alergicznego nieżytu nosa i zatok, naczynioruchowego nieżytu nosa i zapalenia ucha środkowego spowodowanego nagłymi zmianami ciśnienia powietrza (zapalenia ucha wywołanego urazem ciśnieniowym). W przypadku wielu dopuszczonych do obrotu na rynku UE produktów leczniczych z pseudoefedryną jest ona kojarzona z innymi substancjami czynnymi, jak te o działaniu przeciwhistaminowym, przeciwbólowym lub przeciwkaszlowym. Takie skojarzenia łagodzą wiele objawów towarzyszących chorobom dróg oddechowych. Produkty lecznicze z pseudoefedryną od dziesięcioleci są dostępne zarówno jako wydawane na receptę (POM), jak i dostępne bez recepty (OTC). Produkty lecznicze z pseudoefedryną są dostępne w większości państw członkowskich UE, większość z nich dopuszczono do obrotu w procedurze narodowej, a jeden, tj. Aerinaze (desloratadyna 2,5 mg / pseudoefedryna 120 mg) – w procedurze scentralizowanej. Produkty lecznicze z pseudoefedryną są stosowane powszechnie, a zgłaszane czasy ekspozycji wynoszą miliony pacjentolat.
Skuteczność produktów leczniczych z pseudoefedryną w przypadku zarejestrowanych wskazań w zakresie krótkoterminowego zmniejszania przekrwienia błony śluzowej nosa uznawana jest za dobrze ustaloną. W odniesieniu do bezpieczeństwa stosowania wiadomo, że z produktami leczniczymi z pseudoefedryną wiąże się ryzyko zdarzeń krążeniowych, takich jak nadciśnienie, arytmie, niewydolność serca, ryzyko zdarzeń niedokrwiennych (przejściowy atak niedokrwienny, zawał mięśnia sercowego, incydent mózgowo-naczyniowy, niedokrwienne zapalenie jelita grubego i niedokrwienna neuropatia nerwu wzrokowego) lub udar krwotoczny. Te zdarzenia niepożądane są wymieniane w drukach informacyjnych w różnym stopniu. W przypadku niektórych produktów leczniczych z pseudoefedryną druki informacyjne zawierają zróżnicowane ograniczenia i ostrzeżenia, mające na celu zmniejszać wspomniane ryzyko. W przypadku poszczególnych produktów leczniczych zakres informacji dotyczących ryzyka zdarzeń krążeniowych i mózgowo-naczyniowych jest różny.
W ramach procedury PSUSA dotyczącej pseudoefedryny w skojarzeniu z ibuprofenem (PSUSA/00001711/202207; przeprowadzona w lutym 2023 r.) Komitet ds. Oceny Ryzyka w ramach Nadzoru nad Bezpieczeństwem Farmakoterapii (PRAC), korzystając z systemu analizy danych EudraVigilance (EVDAS) i doniesień literaturowych, zidentyfikował nowe dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania, a związane z niepożądanymi działaniami leku o charakterze niedokrwiennym i mózgowo-naczyniowym – zwłaszcza spontanicznymi wystąpieniami zespołów PRES (tylnej odwracalnej encefalopatii) i RCVS (odwracalnego skurczu naczyń mózgowych). Te zdarzenia przyczyniły się do wzrostu liczby poważnych zagrożeń o charakterze niedokrwiennym, obserwowanych w przypadku produktów zawierających pseudoefedrynę. Dlatego uznano, że konieczne jest przeprowadzenie dokładnej oceny wpływu tych niepokojących doniesień na stosunek korzyści do ryzyka w przypadku produktów zawierających pseudoefedrynę. W związku z tym wszczęto procedurę wyjaśniającą.
W ramach działań weryfikacyjnych PRAC zwrócił się do podmiotów odpowiedzialnych (MAH) za produkty z pseudoefedryną o dokonanie przeglądu literaturowego skupiającego się na doniesieniach o poważnych zaburzeniach o charakterze niedokrwiennym i neurologicznym (zwłaszcza o wystąpieniach PRES/RCVS) po podaniu pseudoefedryny i o zaproponowanie środków ograniczających ryzyko w celu wyeliminowania lub zmniejszenia ryzyka zdarzeń mózgowo-naczyniowych i innych znanych zdarzeń o charakterze niedokrwiennym. W celu zebrania dalszych informacji i opinii PRAC uwzględnił też analizę EudraVigilance (EV) przeprowadzoną przez EMA i przeprowadził konsultacje z ekspertami w ramach posiedzeń powoływanych doraźnie grup ekspertów. W ramach procedury otrzymano także informacje przedłożone przez stronę trzecią.
W dniu 30 listopada 2023 r. PRAC przyjął zalecenie, które zostało następnie rozpatrzone przez Komitet ds. Produktów Leczniczych Stosowanych u Ludzi (CHMP) zgodnie z art. 107k dyrektywy 2001/83/WE.
Ogólne podsumowanie oceny naukowej przeprowadzonej przez PRAC
PRAC uznał, że dane weryfikowane w ramach wspomnianej procedury nie kwestionują skuteczności produktów z pseudoefedryną, ponieważ nie udostępniono danych, które zmieniałyby ustalone już korzyści ze stosowania takich produktów leczniczych w ich zarejestrowanych wskazaniach. Eksperci konsultowani w ramach procedury potwierdzili też stosowalność produktów leczniczych z pseudoefedryną w ramach leczenia objawowego przeziębienia/grypy i alergicznego nieżytu nosa. W odniesieniu do bezpieczeństwa stosowania PRAC zweryfikował całość danych na temat ryzyka PRES i RCVS przedłożonych w ramach przeglądu w kontekście ogólnego profilu bezpieczeństwa stosowania produktów leczniczych z pseudoefedryną. Oceniono związek przyczynowo-skutkowy między pseudoefedryną a występowaniem PRES i RCVS i uznano, że jest on co najmniej racjonalnie prawdopodobny. W ocenie tego związku przyczynowo-skutkowego zwrócono uwagę na łącznie 34 poważne przypadki PRES i RCVS, ocenione jako prawdopodobnie lub potencjalnie związane z pseudoefedryną, doniesienia literaturowe wskazujące na wywoływanie przez pseudoefedrynę PRES i RCVS, a także prawdopodobny mechanizm działania pseudoefedryny w kontekście rozwoju tych zespołów.
PRES to zaburzenie o charakterze neurologicznym, wywoływane przez zaburzenia perfuzji w obrębie mózgu. RCVS to stan, w przypadku którego dochodzi do wieloogniskowego zwężenia i poszerzenia tętnic w obrębie unaczynienia mózgu. W literaturze pseudoefedryna jest wymieniana, wraz z innymi środkami wazoaktywnymi, jako czynnik przyspieszający rozwój PRES i RCVS. Ponadto dane kliniczne wskazują, że pseudoefedryna może wywoływać proporcjonalny do dawki wzrost ciśnienia krwi – typowy czynnik ryzyka powikłań krążeniowych i mózgowo-naczyniowych, w tym PRES i RCVS.
Liczbę doniesień o wystąpieniu PRES lub RCVS o zidentyfikowanym związku z pseudoefedryną (n = 34) uznano za niewielką w świetle znacznej ekspozycji pacjentów na ten związek. Eksperci konsultowani w ramach procedury byli w tym kontekście zgodni. PRAC zauważył jednak, że wszystkie zgłoszone przypadki dotyczące pseudoefedryny były poważne, prowadziły do hospitalizacji, a w pięciu z nich w okresie zdrowienia pojawiły się następstwa. Ponadto PRAC stwierdził, że PRES i RCVS to poważne stany, choć zwykle odwracalne lub ustępujące w przypadku szybkiego rozpoznania i wdrożenia właściwego postępowania. Niemniej jednak – choć nie w kontekście weryfikowanych przypadków dotyczących stosowania pseudoefedryny – zgłaszano przypadki nieodwracalnego lub prowadzącego do zgonu zespołu PRES. Ponadto istnieją też doniesienia o zagrażających życiu, ale niezwiązanych z pseudoefedryną postaciach RCVS, z wystąpieniem kilku udarów i niekontrolowanego znacznego obrzęku mózgu. Pozytywny rezultat kliniczny w przypadku PRES i RCVS zależy więc od wczesnego rozpoznania i zastosowania odpowiedniego postępowania. Uwzględniając uzasadniony, prawdopodobny i omówiony powyżej związek między stosowaniem pseudoefedryny a występowaniem PRES i RCVS, istotne jest więc – z uwagi na powagę tych zespołów – ograniczenie wystąpienia PRES i RCVS u pacjentów leczonych produktami leczniczymi z pseudoefedryną. W konsekwencji należy zaktualizować (w punkcie 4.4 ChPL i odpowiednich punktach ulotki) druki informacyjne produktów leczniczych z pseudoefedryną, tak by informowały one pracowników medycznych i pacjentów o zespołach PRES i RCVS, ich objawach przedmiotowe i podmiotowe oraz krokach, jakie należy poczynić w przypadku wystąpienia takich działań. Ponadto takie działania niepożądane należy wymienić w drukach informacyjnych (w punkcie 4.8 ChPL i odpowiednich punktach ulotki) jako występujące z szacowaną częstością „nieznana”.
Zwłaszcza w odniesieniu do czynników ryzyka PRES i RCVS PRAC zwrócił uwagę, że istnieje ustalony związek między poważnym nadciśnieniem a ryzykiem wystąpienia tych zespołów, a pseudoefedryna wykazuje znane działanie zwiększające ciśnienie krwi. Uznaje się, że pacjenci z poważnym bądź niekontrolowanym nadciśnieniem leczeni produktami z pseudoefedryną są narażeni na podwyższone ryzyko PRES i RCVS. W wielu odrębnych pracach jako znaczny czynnik ryzyka PRES i RCVS wskazuje się zaburzoną czynność nerek (chorobę nerek, ostre uszkodzenie nerek, niewydolność nerek, schyłkową niewydolność nerek i upośledzoną czynność nerek). Pseudoefedryna jest głównie usuwana przez nerki. Wiadomo, że zaburzona czynność nerek powoduje wzrost stężenia pseudoefedryny w osoczu, a więc substancji tej nie należy stosować u osób z poważnymi zaburzeniami czynności nerek. W związku z tym pacjenci z chorobą bądź niewydolnością nerek są narażeni na wyższe ryzyko PRES i RCVS podczas przyjmowania produktów z pseudoefedryną.
Podsumowując, PRAC stwierdził, że pacjenci z poważnym lub niekontrolowanym nadciśnieniem i pacjenci z ciężką ostrą lub przewlekłą niewydolnością bądź chorobą nerek nie powinni stosować produktów leczniczych z pseudoefedryną, co powinno być podane w przeciwwskazaniach (w punkcie 4.3 ChPL i odpowiednich punktach ulotki).
Ustalono także brzmienie bezpośredniego komunikatu do pracowników medycznych oraz wypracowano plan komunikacji w celu powiadomienia właściwych pracowników medycznych o ryzyku PRES i RCVS w przypadku produktów leczniczych z pseudoefedryną. Określono też zakres koniecznych zmian w drukach informacyjnych.
W ramach oceny PRAC omówił dalsze środki ograniczania ryzyka – w tym materiały edukacyjne, kartę dla pacjentów i kampanie podnoszące świadomość wśród pracowników medycznych. Środki te omówiono również z ekspertami klinicznymi konsultowanymi w trakcie procedury, a także w ramach środków zaproponowanych przez jednego z interesariuszy. Po dokładnym rozważeniu dostępnych dowodów dotyczących ryzyka PRES i RCVS uznano, że takie dodatkowe środki nie są proporcjonalne do stopnia zagrożenia. Nie zidentyfikowano nowych dowodów dotyczących innych znanych zagrożeń związanych z produktami leczniczymi z pseudoefedryną, które mogłyby uzasadniać zalecenie przez PRAC stosowania dalszych – poza tymi wskazanymi powyżej – środków ograniczających ryzyko. W świetle powyższego Komitet uznał, że stosunek korzyści do ryzyka w przypadku produktów z pseudoefedryną w ich zarejestrowanych wskazaniach pozostaje pozytywny pod warunkiem wprowadzenia zalecanych zmian w drukach informacyjnych.
Podstawy zalecenia PRAC
Mając na uwadze, co następuje:
- PRAC rozważył, na podstawie danych z nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii, wszczęcie względem produktów leczniczych z pseudoefedryną procedury na mocy art. 31 dyrektywy 2001/83/WE.
- PRAC zapoznał się z całością danych na temat produktów leczniczych z pseudoefedryną dotyczących ryzyka wystąpienia PRES i RCVS, zważając na ogólny profil bezpieczeństwa stosowania takich produktów. Obejmowały one dane dostępne w ramach systemu EudraVigilance, doniesienia literaturowe, a także odpowiedzi na pytania PRAC przedłożone przez podmioty odpowiedzialne. PRAC uwzględnił też wynik konsultacji z powoływanymi doraźnie grupami ekspertów oraz materiały przekazane przez jednego z interesariuszy.
- Komitet stwierdził, że potwierdzono skuteczność produktów leczniczych z pseudoefedryną w ich zarejestrowanych wskazaniach.
- PRAC stwierdził, że poważne działania niepożądane (PRES i RCVS) to istotne zidentyfikowane ryzyko związane ze stosowaniem produktów leczniczych z pseudoefedryną.
- PRAC wyraził opinię, że weryfikowane dane budzą obawy co do stosowania produktów leczniczych z pseudoefedryną u pacjentów z poważnym lub niekontrolowanym nadciśnieniem bądź z ciężką ostrą lub przewlekłą niewydolnością lub chorobą nerek, i stwierdził, że stosowanie takich produktów leczniczych w tych populacjach pacjentów powinno być przeciwwskazane.
- Ponadto Komitet doszedł do wniosku, że konieczne jest zaktualizowanie druków informacyjnych takich produktów, tak by odzwierciedlały one najbardziej aktualne informacje dotyczące wspomnianych działań i środków, które należy zastosować w razie wystąpienia objawów przedmiotowych lub podmiotowych zespołów PRES lub RCVS.
W świetle powyższego PRAC stwierdził, że stosunek korzyści do ryzyka w przypadku produktów leczniczych zawierających pseudoefedrynę jest pozytywny pod warunkiem wprowadzenia wymienionych powyżej zmian w drukach informacyjnych.
W rezultacie Komitet zaleca zmianę warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu produktów leczniczych zawierających pseudoefedrynę.
Komitet ustalił też treść bezpośredniego komunikatu do pracowników medycznych oraz plan komunikacji w celu przekazania tego komunikatu.
Opinia CHMP
Po zapoznaniu się z zaleceniem PRAC komitet CHMP zgadza się z ogólnymi wnioskami PRAC i uzasadnieniem zalecenia.
W rezultacie CHMP uznaje, że stosunek korzyści do ryzyka w przypadku produktów zawierających pseudoefedrynę pozostaje pozytywny z zastrzeżeniem wprowadzenia opisanych powyżej zmian w drukach informacyjnych.
W związku z powyższym CHMP zaleca zmianę warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu produktów leczniczych zawierających pseudoefedrynę.
